Genel Yayın Yönetmeni
5 ARALIK KADINA SEÇME VE SEÇİLME HAKKININ TANINMASI, BİRÇOK AVRUPA ÜLKESİNDEN ÖNCE OLMUŞTUR.
Gazi Mustafa Kemal Atatürk 1925 te kastamonu'da yaptığı konuşmada şöyle der "Toplumu kalkındırmak istiyorsak izlememiz gereken daha emin ve daha etkili bir yol vardır.O da Türk kadınını çalışmalarımıza ortak etmek, hayatımızı onunla birlikte yürütmek, kadının, bilimsel, toplumsal ve ekonomik hayatta erkeğin ortağı, arkadaşı, yardımcısı ve koruyucusu yapma yoludur." Bu konuşma ile kadın-erkek eşitliği ilkesini açıkça ortaya koyan Gazi Mustafa Kemal Atatürk, Birleşmiş Milletlerin kabul ettiği evrensel insan hakkları bildirgesinin 1.ve 2.maddesi ile yayımlandığı ilkeleri çok daha önceden dile getirmiştir. Ayrıca ülkemizde kadınlara seçme ve seçilme hakkı bir çok Avrupa ülkesinden önce tanınmıştır.Ülkemizde 3 nisan 1930 tarihinde belediye başkanlığında, 26 ekim 1933'te köy ihtiyar heyeti ve muhtarlık seçimlerind, 5 aralık 1934 yılinda ise kadınlara milletvekili seçme ve seçilme hakkı tanınmıştır. Fakat aradan 90 yıl geçmesine rağmen ülkemizde seçilmiş kadınların sayısal rakamlarına baktığımız zaman eşit temsil hakkından çok uzak bir seviyede olduğu görülmektedir. 2019 yerel sećimlerinde seçilen 1389 belediye başkanlarından sadece 45'i kadın belediye başkanı seçilmiştir. Bu sayısal rakama göre kadın Belediye Başkanları % 3.5 oranını temsil etmektedir. Bununla birlikte seçilmiş 50.300 muhtarın sadece 1123 kadın muhtar olarak seçilmistir. Bu sayısal rakama göre de % 2.1 kadın, muhtar olma temsil hakkını kazanmıştır. Ayrıca 2023 yılının mayıs ayında seçilen 600 milletvekilinden sadece 121 kadını milletvekili olarak meclise seçilmiştir.Bu sayısal rakama göre kadın milletvekilleri TBMM de % 20 oranında temsil edilmektedir.
Ülkemizin nüfusunun yarısını oluşturan kadınların karar alma mekanizmalarında daha demokratik ve çoğulcu olabilmesi adına %50 temsil hakkı olması gerekmektedir. Kadınin siyasal yaşama aktif katılımını sağlamak adına öncelikle kadın-erkek eşitliği temel ilkesinin yani toplumsal cinsiyet eşitliğinin, okul öncesi eğitiminden başlayarak çocuklarımıza eğitim ve öğretim hayatında, akabinde toplumun tümünde kurum ve kuruluşlarında fiili olarak hayata geçirilerek sağlanması ülkemizin ilerlemesi açısından zorunludur.
Kadınların seçme ve seçilme hakkı için Gazi Mustafa Kemal Atatürk’e şükran ve minnetlerimizle bu güzel günü kutluyoruz.
Merih UZUN- Atasavun YİĞİT
